عضویت صدری سعدی، استاد برجسته دانشگاه دولتی سمرقند، در فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی ایران، فراتر از یک رویداد نمادین، نشانی از عمق روابط فرهنگی میان ایران و ازبکستان و تأکید بر اهمیت راهبردی میراث مشترک زبان فارسی در جغرافیای کشورهای عضو اکو است.
این اتفاق که با حکم غلامعلی حدادعادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی رقم خورد، در واقع بازتاب یک اراده دوجانبه برای احیای پیوندهای تمدنی در قلب آسیای مرکزی است.
زبان فارسی؛ محور همکاریهای راهبردی
در دیداری که میان حسن صفرخانی، رایزن فرهنگی ایران و نماینده بنیاد سعدی، با صدری سعدی و رستم خالمرادف، رئیس دانشگاه دولتی سمرقند صورت گرفت، زبان فارسی نهتنها بهعنوان یک رشته دانشگاهی، بلکه بهمثابه بستری برای توسعه دیپلماسی فرهنگی مورد تأکید قرار گرفت. این عضویت پیوسته، نمادی از توجه ویژه به کشورهای همسایه و شریک در حوزه تمدنی اکو است؛ جایی که سمرقند و بخارا بهعنوان کانونهای اصلی میراث مکتوب فارسی، همواره نقشی محوری در پیوند دانشوران این منطقه ایفا کردهاند.
از آموزش تا پژوهشهای مشترک
استقبال دانشگاه دولتی سمرقند از این همکاری و درخواست برای حضور فعالتر استادان ایرانی، نشاندهنده بستر مناسبی است که اکنون در ازبکستان برای گسترش زبان فارسی فراهم شده است. در گفتگوهای صورتگرفته، پیشنهادهایی نظیر برگزاری المپیادهای مشترک، دورههای دانشافزایی و ایجاد فرصتهای مطالعاتی برای پژوهشگران میراث مکتوب، بهعنوان نقشه راهی برای آینده ترسیم شد. هدف از این اقدامات، تربیت نسلی از پژوهشگران است که با تسلط بر میراث کهن، توانایی بازیابی و بازخوانی این پیوندهای تاریخی را در عصر مدرن داشته باشند.
چشمانداز آینده در مدار اکو
صدری سعدی که دههها عمر خود را وقف گسترش زبان فارسی کرده است، اکنون در قامت عضو پیوسته فرهنگستان ایران، پل ارتباطی استواری میان مراکز علمی دو کشور خواهد بود؛ از سوی دیگر، تأکید رئیس دانشگاه سمرقند بر گسترش تبادلات علمی با ایران، نویدبخش فصلی تازه در روابط فرهنگی کشورهای عضو اکو است؛ فصلی که در آن، تورهای علمی و گردشگری دانشگاهی میتوانند بیش از پیش، شناخت میان دو ملت را تقویت کنند.
این پیوند علمی در سمرقند، تنها یک اقدام آموزشی نیست؛ بلکه بخشی از یک راهبرد کلان است که در آن، زبان فارسی به عنوان ریسمانی محکم، همگرایی کشورهای عضو اکو را در حوزه فرهنگ و تمدن تقویت میکند؛ حرکتی که میتواند الگویی موفق برای سایر کشورهای منطقه در مسیر تعاملات علمی و آموزشی باشد.